Stemoefeningen om met meer zelfvertrouwen te spreken

Waaruit is een zelfverzekerd klinkende stem gemaakt

Een stem die zelfverzekerd klinkt, is meestal zonder inspanning hoorbaar, stabiel van toon, ongehaast, helder in de medeklinkers en aan het einde van de zin. Elk van deze gedragingen is fysiek gedrag dat je kunt oefenen, wat goed nieuws is, omdat het betekent dat je niet hoeft te wachten voordat je zelfvertrouwen kunt tonen. Deze gids behandelt alleen de stem. Er wordt geen aanspraak gemaakt op het veranderen van hoe u zich voelt, en het is geen vervanging voor hulp bij angstgevoelens, als u dat nodig heeft.

Begin met houding en ademhaling

De NIDCD merkt op dat regelmatige lichaamsbeweging het uithoudingsvermogen en de spiertonus opbouwt die een goede houding en ademhaling ondersteunen, wat volgens hem noodzakelijk is voor goed spreken, en adviseert de stem te ondersteunen met diepe ademhalingen in plaats van alleen op de keel te vertrouwen. Ga vóór elke oefening rechtop staan of zitten zonder te verstijven, laat de schouders zakken en adem in zodat de buik en de onderste ribben uitzetten. Een stem die vertrekt vanuit een rustige ademhaling heeft iets om op te staan.

Oefening één: het tellen van gemakkelijke uitademingen

Adem laag en rustig in en tel vervolgens hardop van één naar boven op een comfortabel gespreksniveau bij één enkele uitademing. Stop terwijl je nog wat lucht over hebt, niet wanneer je het laatste getal eruit knijpt. Rust en herhaal drie of vier keer. Het gaat er niet om een hoog aantal te bereiken. Het is voelen hoe het is om met een gestage luchtstroom te spreken, zodat je het verschil kunt herkennen wanneer zenuwen je hoog en snel laten ademen.

Oefening twee: neurie in je woorden

Neurie op een comfortabele toon met de lippen gesloten totdat u een lichte zoem rond de lippen en neus voelt, en open het gezoem vervolgens in een woord: "mmm-ochtend", "mmm-veel", "mmm-één". Titze (2006) beschrijft neuriën als een van de halfgesloten oefeningen voor het stemkanaal die worden gebruikt door artsen, zangdocenten en stemcoaches, en zet de fysica uiteen waarmee dergelijke vormen de stemproductie efficiënter kunnen maken. Het is een zachte manier om je stem te laten beginnen met resonantie in plaats van met een harde duw.

Oefening drie: foneren door een rietje

Neem een gewoon rietje, neurie er zachtjes in en schuif langzaam op en neer over uw comfortabele spreeknotities gedurende ongeveer een minuut. Spreek dan een zin uit zonder het rietje en merk hoe het voelt. In een gedetailleerd onderzoek onder één getrainde zanger vonden Guzman en collega's (2013) veranderingen in het stemkanaal tijdens en na stro- en buizenfonatie, en luisteraars beoordeelden de stemkwaliteit daarna beter. Eén onderwerp bewijst weinig, maar de oefening is zachtaardig en wordt veel gebruikt.

Volume zonder te schreeuwen

Vertrouwen wordt vaak verward met luidheid. De NIDCD waarschuwt dat te luid en te zacht praten zowel de stem kan belasten, en de NHS raadt af om zowel luid als fluisterend te praten als de stem geïrriteerd is. Om een bruikbaar niveau te vinden, kiest u een punt op de verste muur van de kamer en spreekt u een korte zin uit alsof u tegen iemand staat die daar staat, waarbij u gebruik maakt van adem en resonantie in plaats van een dichte keel. Dat is meestal voldoende om gehoord te worden zonder dat het klinkt alsof je het forceert.

Oefening vier: markeer je pauzes

Kies een paragraaf die je daadwerkelijk zou kunnen zeggen, zoals een inleiding of een korte uitleg. Markeer een pauze bij elke punt en een kortere bij komma's. Lees het hardop op uw normale snelheid, en dan nog een keer in een langzamer tempo dat elk merkteken respecteert. Neem beide versies op. De meeste mensen vinden dat de langzamere zin zelfverzekerder klinkt en gemakkelijker te volgen is, en de pauzes geven de adem de tijd om terug te keren, waardoor de stem stabieler blijft tijdens de volgende zin.

Oefening vijf: vervang fillers door stilte

Woorden als “eh”, “like” en “weet je” vullen vaak de ruimte waar een pauze zou zijn. Praat een minuut lang over een alledaags onderwerp en neem het op, luister daarna terug en tel de aanvullingen. Doe het nog een keer en laat deze keer een korte stilte vallen wanneer je er een zou hebben gebruikt. Stilte voelt voor de spreker veel langer dan voor de luisteraar. Na een paar pogingen beginnen de pauzes meestal opzettelijk te klinken in plaats van aarzelend.

Oefening zes: scherpe medeklinkers

Duidelijke medeklinkers maken spraak gemakkelijker te begrijpen, en de eerste keer begrepen worden is een groot deel van het zelfverzekerd klinken. Zeg langzaam een paar eenvoudige tongbrekers, waarbij elke medeklinker zijn volledige vorm krijgt, en dan geleidelijk sneller terwijl u ze schoon houdt. Lees vervolgens een zin terwijl u de medeklinkers een beetje overdrijft, en lees hem opnieuw normaal. De normale versie behoudt meestal een deel van de extra duidelijkheid. Houd de kaak los; helderheid komt van de lippen en tong, niet van spanning.

Oefening zeven: maak uitspraken naar beneden af

Een uitspraak die aan het einde opkomt, kan klinken als een vraag, zelfs als je het vastberaden meent. Schrijf vijf korte uitspraken, zoals ‘De bijeenkomst begint om tien uur’, en lees ze allemaal, waarbij u het laatste woord zachtjes naar een comfortabel niveau laat glijden. Neem ze op en luister: je zou een duidelijk einde moeten horen in plaats van een opwaartse lift. Zorg ervoor dat u niet zo laag zakt dat de stem in een krakend geluid verandert, waardoor de stem onder het comfortabele niveau wordt geduwd in plaats van tot rust te komen.

Oefen met opnames, niet met geheugen

Je eigen stem hoor je deels via je hoofd, waardoor deze voor jou anders klinkt dan voor anderen. Opnemen is de enige betrouwbare feedback. Neem één keer per week een toespraak van één minuut op over hetzelfde onderwerp en luister de volgende dag terug met één vraag in gedachten, bijvoorbeeld tempo, volume of eindes. Verander één ding tegelijk. Het vergelijken van opnames gemaakt onder vergelijkbare omstandigheden laat de vooruitgang veel beter zien dan proberen te onthouden hoe je klonk.

Hydratatie en rust maken deel uit van de routine

Sivasankar en Leydon (2010) beoordeelden het bewijsmateriaal over de hydratatie van de stemplooien en vonden convergerend bewijs dat uitdroging schadelijk is voor de fysiologie van de stemplooien, terwijl ze opmerkten dat robuust bewijs voor specifieke hydratatiebehandelingen ontbreekt. De NIDCD raadt aan om gehydrateerd te blijven en vocale dutjes te doen, evenals korte rustperiodes voor de stem gedurende de dag. Drink vóór een belangrijk gesprek water, vermijd lange, luide gesprekken vooraf en warm uw gesprek zachtjes op in plaats van op vol volume.

Weet wanneer de praktijk moet stoppen

Oefening zou ervoor moeten zorgen dat uw stem hetzelfde of beter aanvoelt, nooit slechter. Stop als u pijn, een rauwe keel of heesheid opmerkt. De NHS adviseert om naar de huisarts te gaan als de klachten van een geïrriteerde stembox na twee weken niet verbeteren of als je stemproblemen blijft houden. Mensen die hun stem intensief gebruiken voor hun werk en regelmatig hees zijn, kunnen voor stemtherapie terecht bij een logopedist, die technieken kan aanleren die zijn afgestemd op hun situatie.

Waar VocalMaxx past

VocalMaxx biedt begeleide oefeningen met audiovoorbeelden over ademhaling, resonantie, articulatie en tempo, en neemt korte samples op zodat u uw stemfrequentie, de stabiliteit ervan en het gebruikte bereik kunt zien, en vervolgens uw eigen opnames in de loop van de tijd kunt vergelijken. Dat past precies bij het soort korte, herhaalde oefening dat hier wordt beschreven. Het is geen medisch hulpmiddel en het kan niet beloven hoe zelfverzekerd u zich zult voelen of klinken. Stop als de oefening pijn, irritatie of heesheid veroorzaakt en zoek professioneel advies.

Meer lezen

• NIDCD: Taking care of your voice
• NHS: Laryngitis
• Titze (2006), Voice training and therapy with a semi-occluded vocal tract: rationale and scientific underpinnings, Journal of Speech, Language, and Hearing Research
• Guzman et al. (2013), Vocal tract and glottal function during and after vocal exercising with resonance tube and straw, Journal of Voice
• Sivasankar & Leydon (2010), The role of hydration in vocal fold physiology, Current Opinion in Otolaryngology & Head and Neck Surgery