Hoe u veilig en stap voor stap uw stembereik kunt vinden

Twee reeksen, twee verschillende vragen

Stembereik kan twee dingen betekenen. Je zangbereik, ook wel je fysiologische bereik genoemd, loopt van de laagste tot de hoogste noot die je überhaupt kunt produceren. Uw spreekbereik is de veel smallere band die uw stem daadwerkelijk gebruikt tijdens een gesprek. Mensen die op zoek zijn naar hun stembereik willen meestal het eerste, vaak liedjes of een stemtype kiezen, maar het tweede is belangrijker voor alledaagse spraak. Ze worden verschillend gemeten, en het helpt om te weten welke je zoekt voordat je begint.

Wat een bereikmeting is

Een bereik wordt gerapporteerd als frequenties in hertz of als nootnamen, zoals een lage noot rond de onderkant van de bassleutel en een hoge ergens daarboven. Elke nootnaam komt overeen met een frequentie, dus de twee zijn uitwisselbaar. Een bruikbaar bereik bestaat echter niet uit slechts twee cijfers. Artsen gebruiken een stembereikprofiel, dat Titze (1992) beschrijft als een weergave van het stemintensiteitsbereik ten opzichte van de fundamentele frequentie. Het laat niet alleen zien hoe laag en hoog je kunt gaan, maar ook hoe luid of zacht je elke noot kunt zingen.

Waarom de randen kwetsbaar zijn

Uit hetzelfde onderzoek naar het stembereikprofiel blijkt dat het intensiteitsbereik aan de uiteinden van het frequentiebereik kleiner wordt. Simpel gezegd: je laagste en hoogste tonen zijn de tonen die je alleen in een smalle luidheidsband kunt produceren, en ze zijn het minst betrouwbaar. Dat is de reden waarom een bereik dat bij één enkele poging wordt gemeten en tot het uiterste wordt gedreven, een overschatting is van wat uw stem kan gebruiken. De noten die er toe doen bij het zingen of spreken, zijn de noten die je met enige controle kunt produceren, niet de noten die je één keer kunt uitpiepen.

Bereid je voor voordat je gaat meten

Meet op een dag waarop uw stem normaal aanvoelt, niet na het schreeuwen tijdens een wedstrijd, niet bij verkoudheid en niet 's morgens vroeg. De NIDCD adviseert om niet te spreken of te zingen als uw stem hees of vermoeid is, en om te rusten als u ziek bent. Drink wat water, doe een korte, zachte warming-up, zoals neuriën op comfortabele tonen, en ga rechtop zitten of staan. Een opgewarmde, gerustgestelde stem geeft een eerlijker resultaat dan een koude stem, en de kans is kleiner dat hij door de toets wordt belast.

Je laagste noot vinden

Begin met een comfortabele spreeknoot en schuif zachtjes naar beneden op een open klinker of een gezoem, in kleine stapjes. Stop bij de laatste noot die duidelijk wordt uitgesproken: een constante toon die je even kunt vasthouden. Daaronder veranderen de meeste stemmen in een krakend, knallend geluid, dat is vocal fry, of in adem met weinig toon. Geen van beide telt als onderdeel van een bruikbaar bereik. Let op waar de heldere toon eindigt, herhaal dit een of twee keer en houd de laagste noot aan die u elke keer bereikt, in plaats van degene die u één keer wist te bereiken.

Het vinden van je hoogste noot

Schuif nu omhoog vanaf dezelfde comfortabele noot. Op een gegeven moment zal de kwaliteit van je stem veranderen, vaak met een draai of barst in een lichter geluid. Dat is normaal, en je kunt lichtjes doorgaan in die lichtere kwaliteit als het gemakkelijk voelt. Stop als u merkt dat u knijpt, spant of de drang voelt om met uw nek te duwen. De NIDCD adviseert om de extremen van je stembereik, zoals schreeuwen, te vermijden, dus een bereiktest mag nooit zo aanvoelen. De bovenkant van uw bruikbare bereik is waar de stem nog vrij is.

Glijders zijn zachter dan losse noten

Een doorlopende dia, ook wel sirene genoemd, is prettiger voor de stem dan naar afzonderlijke noten springen, en toont het hele pad in plaats van een paar punten. Doe het op een zoemtoon, op “ng” zoals aan het einde van “zingen”, of op een liptriller, waarbij lucht de lippen laat trillen. Titze (2006) beschrijft liptrillingen, neuriën en klanken door rietjes als halfgesloten stemkanaaloefeningen die op grote schaal worden gebruikt door artsen, zangleraren en stemcoaches, en legt de fysica uit die deze efficiënt maakt. Houd elke dia zacht.

De pauze, en wat registers zijn

De tik die je onderweg naar boven hoort, is een overgang tussen de manieren waarop het strottenhoofd trilt, ook wel registers genoemd. Henrich (2006), die de geschiedenis van de term bespreekt, merkt op dat het begrip registers nog steeds verward is in de zangstemgemeenschap en op veel verschillende manieren wordt gedefinieerd, en stelt voor deze te beschrijven aan de hand van een larynxmechanisme. Voor uw doeleinden is een breuk geen fout die u voor de meting moet verbergen. Het is een mijlpaal die de moeite waard is om op te schrijven, omdat het je vertelt waar je stem van versnelling verandert.

Het meten van uw spreekbereik

Je spreekbereik wordt gevonden in spraak, niet in schalen. Lees een korte paragraaf hardop in een normaal tempo, of praat een minuutje over iets gewoons, en neem het op. De bruikbare cijfers zijn het gemiddelde niveau waarop uw stem zit en hoe ver hij rond dat niveau beweegt. Analyse van het stembereikprofiel omvat de dynamiek van het spreekbereik als een afzonderlijk kenmerk, zoals Sulter en collega's (1994) beschrijven. Je spreekbereik ligt ruim binnen je zangbereik, en dat is precies hoe het zou moeten zijn.

Opnameomstandigheden veranderen het resultaat

Een bereiktest is slechts zo goed als de opname. Gebruik een rustige kamer, omdat achtergrondgeluid de detectie van de stemfrequentie kan verwarren. Houd telkens dezelfde afstand tot de microfoon, gebruik hetzelfde apparaat en vermijd ruimtes met sterke echo. Als je metingen over weken wilt vergelijken, herhaal ze dan op een vergelijkbaar tijdstip, omdat stemmen 's ochtends vaak lager en ruwer klinken. Als u meerdere van deze dingen tegelijk verandert, kunt u onmogelijk weten of uw bereik is gewijzigd of alleen de configuratie.

Verwacht variatie van dag tot dag

Uw bereik is geen vaste eigenschap die u één keer meet. Vermoeidheid, hydratatie, ziekte, de hoeveelheid die je de dag ervoor hebt gesproken en de eenvoudige dagelijkse variatie zijn allemaal van invloed. Meet op drie of vier verschillende dagen en noteer de aantekeningen die u consistent maakt. Beschouw het betrouwbare bereik als uw werkbereik, en behandel af en toe een extra noot aan beide uiteinden als een bonus in plaats van als een nieuwe basislijn. Dit beschermt u er ook tegen dat u een recordhoge noot najaagt op een dag dat uw stem liever rust heeft.

Welk bereik wel en niet vertelt u

Stemtypelabels zoals sopraan, alt, tenor, bariton en bas worden vaak alleen online toegewezen, maar zangdocenten luisteren doorgaans ook naar waar de stem het beste klinkt en waar de overgangen vallen. Bereik is één stukje informatie. Het helpt je bij het kiezen van de toonsoort van de liedjes, merkt waar je stem prettig aanvoelt en ziet of oefenen hem gezond houdt. Het vertelt je niet hoe goed je kunt zingen of spreken, en een groter bereik betekent niet automatisch een betere stem.

Wanneer moet u stoppen en advies inwinnen

Een bereiktest mag nooit pijn doen. Stop onmiddellijk als u pijn, een rauwe keel of nieuwe heesheid voelt. De NIDCD adviseert om naar een arts te gaan als uw stem langer dan drie weken hees is, vooral zonder verkoudheid of griep, als spreken of slikken pijnlijk is, of als u langer dan een paar dagen uw stem verliest. Een plotseling verlies van aantekeningen die u vroeger gemakkelijk kon bereiken, is ook de moeite waard om te melden aan een arts of logopedist.

Waar VocalMaxx past

VocalMaxx neemt een kort stemvoorbeeld op en toont uw stemfrequentie in hertz, de stabiliteit ervan en het gebruikte bereik, zodat u uw spreekniveau en zachte slides onder vergelijkbare omstandigheden kunt meten en uw eigen opnames in de loop van de tijd kunt vergelijken. Het biedt ook begeleide oefeningen met audiovoorbeelden. Het is geen medisch apparaat, het classificeert uw stemtype niet, en één meting ervan is niet definitiever dan welke andere afzonderlijke meting dan ook. Stop als de oefening pijn, irritatie of heesheid veroorzaakt en zoek professioneel advies.

Meer lezen

• Titze (1992), Acoustic interpretation of the voice range profile (phonetogram), Journal of Speech and Hearing Research
• Sulter, Wit, Schutte & Miller (1994), A structured approach to voice range profile (phonetogram) analysis, Journal of Speech and Hearing Research
• Henrich (2006), Mirroring the voice from Garcia to the present day: some insights into singing voice registers, Logopedics Phoniatrics Vocology
• Titze (2006), Voice training and therapy with a semi-occluded vocal tract: rationale and scientific underpinnings, Journal of Speech, Language, and Hearing Research
• NIDCD: Taking care of your voice
• NIDCD: Hoarseness